Akcja Ostatniego rejsu \u201eFevre Dream\u201d<\/em> rozgrywa si\u0119 w latach 50. XIX wieku na rzece Missisipi i koncentruje si\u0119 na losach Abnera Marsha, kapitana parowca marz\u0105cego o posiadaniu najszybszej i najbardziej okaza\u0142ej jednostki rzecznej na Po\u0142udniu. Jego ambicje staj\u0105 si\u0119 mo\u017cliwe do realizacji dzi\u0119ki tajemniczemu i niezwykle zamo\u017cnemu Joshua Yorkowi, kt\u00f3ry finansuje budow\u0119 parowca Fevre Dream<\/em> w zamian za mo\u017cliwo\u015b\u0107 wykorzystywania go do prowadzenia nocnego, skrytego trybu \u017cycia. Z czasem Marsh odkrywa, \u017ce jego wsp\u00f3lnik jest wampirem, pr\u00f3buj\u0105cym zerwa\u0107 z brutalnymi praktykami w\u0142asnego gatunku. Ich krucha wsp\u00f3\u0142praca zostaje wystawiona na pr\u00f3b\u0119 wraz z pojawieniem si\u0119 Damiena Juliena \u2014 staro\u017cytnego wampira uosabiaj\u0105cego bezwzgl\u0119dn\u0105 przemoc i moralny nihilizm \u2014 co prowadzi do konfrontacji mi\u0119dzy dwiema wizjami potworno\u015bci i cz\u0142owiecze\u0144stwa, rozgrywaj\u0105cej si\u0119 na tle reali\u00f3w niewolniczego Po\u0142udnia.<\/p>\n\n\n\n Ostatni rejs \u201eFevre Dream\u201d<\/em> to powie\u015b\u0107 sytuuj\u0105ca si\u0119 na przeci\u0119ciu horroru, powie\u015bci historycznej i literatury przygodowej. George R.R. Martin osadza narracj\u0119 w realiach XIX-wiecznego ameryka\u0144skiego Po\u0142udnia, czyni\u0105c z rzeki Missisipi i parowc\u00f3w nie tylko t\u0142o wydarze\u0144, lecz jeden z g\u0142\u00f3wnych element\u00f3w konstrukcyjnych \u015bwiata przedstawionego. Wampiryzm \u2014 cho\u0107 kluczowy fabularnie \u2014 nie dominuje tu od pocz\u0105tku; przez d\u0142ugi czas pozostaje w cieniu historycznej rekonstrukcji i obsesyjnej wr\u0119cz fascynacji technik\u0105 parow\u0105.<\/p>\n\n\n\n Jednym z najbardziej charakterystycznych aspekt\u00f3w powie\u015bci jest niezwyk\u0142a szczeg\u00f3\u0142owo\u015b\u0107 opis\u00f3w parowc\u00f3w. Abner Marsh, kapitan i wsp\u00f3\u0142bohater powie\u015bci, przejawia niemal “maniakaln\u0105” mi\u0142o\u015b\u0107 do statk\u00f3w rzecznych. Ka\u017cdy element konstrukcji, ka\u017cdy wy\u015bcig i manewr na rzece zostaj\u0105 opisane z pedantyczn\u0105 dok\u0142adno\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n Ten zabieg mo\u017cna interpretowa\u0107 jako pr\u00f3b\u0119 stworzenia pe\u0142nej immersji w realiach epoki, lecz jednocze\u015bnie stanowi on istotne obci\u0105\u017cenie narracyjne. Rozbudowane partie techniczne cz\u0119sto odbywaj\u0105 si\u0119 kosztem pog\u0142\u0119bionej charakterystyki postaci, zw\u0142aszcza tych potencjalnie najbardziej intryguj\u0105cych \u2014 jak Valerie czy cz\u0142onkowie wampirycznego \u201eludu\u201d.<\/p>\n\n\n\n Najciekawszym elementem Fevre Dream<\/em> jest bez w\u0105tpienia posta\u0107 Joshuy Yorka. Martin przedstawia wampira nie jako czyste uciele\u015bnienie z\u0142a, lecz jako istot\u0119 zdoln\u0105 do moralnego wyboru i samodyscypliny. York odrzuca drapie\u017cn\u0105 natur\u0119 swojego gatunku, tworz\u0105c etyczn\u0105 alternatyw\u0119 dla wampiryzmu opartego na niszczeniu i przemocy.<\/p>\n\n\n\n Tym samym powie\u015b\u0107 wyprzedza nurt, kt\u00f3ry dopiero p\u00f3\u017aniej stanie si\u0119 popularny w literaturze grozy \u2014 wampira jako \u201etragicznego artysty\u201d. W tym sensie Ostatni rejs \u201eFevre Dream\u201d<\/em> mo\u017cna uzna\u0107 za wa\u017cne ogniwo przej\u015bciowe mi\u0119dzy klasycznym horrorem a p\u00f3\u017aniejszymi, bardziej zniuansowanymi reprezentacjami potwor\u00f3w jako figur moralnych.<\/p>\n\n\n\n Na tle wyrazistego Joshuy Yorka wyj\u0105tkowo blado wypada g\u0142\u00f3wny antagonista \u2014 Damien Julien. Jako staro\u017cytny wampir reprezentuj\u0105cy hedonistyczn\u0105 przemoc i absolutn\u0105 dominacj\u0119, Julien mia\u0142 potencja\u0142 sta\u0107 si\u0119 ideowym przeciwie\u0144stwem Yorka. Niestety, jego brak jasno okre\u015blonej motywacji sprawia, \u017ce konflikt traci na dramaturgii.<\/p>\n\n\n\n Julien nie dzia\u0142a z potrzeby w\u0142adzy, zemsty ani ideologii \u2014 dzia\u0142a \u201ebo mo\u017ce\u201d. Z perspektywy analizy narracyjnej os\u0142abia to o\u015b konfliktu i czyni fina\u0142 mniej satysfakcjonuj\u0105cym, zw\u0142aszcza w zestawieniu z dobrze umotywowanymi dzia\u0142aniami bohater\u00f3w pozytywnych.<\/p>\n\n\n\n Powie\u015b\u0107 nie unika brutalnych reali\u00f3w epoki, w tym rasizmu i przemocy wobec os\u00f3b zniewolonych. Martin konsekwentnie oddaje j\u0119zyk i mentalno\u015b\u0107 XIX-wiecznego Po\u0142udnia, co dla cz\u0119\u015bci czytelnik\u00f3w mo\u017ce stanowi\u0107 barier\u0119 nie do przekroczenia. Jest to jednak przyk\u0142ad realizmu historycznego bez wsp\u00f3\u0142czesnych filtr\u00f3w etycznych \u2014 obecnie jest to zabieg ryzykowny, ale przez to sp\u00f3jny z przyj\u0119t\u0105 konwencj\u0105.<\/p>\n\n\n\n Jednocze\u015bnie warto zauwa\u017cy\u0107, \u017ce cho\u0107 wampiryzm zostaje poddany moralnej rewizji, system niewolnictwa pozostaje w du\u017cej mierze t\u0142em, rzadko staj\u0105c si\u0119 przedmiotem g\u0142\u0119bszej refleksji etycznej.<\/p>\n\n\n\n Ostatni rejs \u201eFevre Dream\u201d<\/em> to powie\u015b\u0107 nier\u00f3wna, momentami rozwlek\u0142a. Jako eksperyment gatunkowy \u0142\u0105czy historyczn\u0105 rekonstrukcj\u0119 z refleksj\u0105 nad natur\u0105 potworno\u015bci i cz\u0142owiecze\u0144stwa. Najwi\u0119ksz\u0105 si\u0142\u0105 tej ksi\u0105\u017cki pozostaje w mojej opinii moralna konstrukcja wampira jako istoty zdolnej do etycznego wyboru \u2014 motyw, kt\u00f3ry Martin rozwinie p\u00f3\u017aniej z wi\u0119ksz\u0105 bieg\u0142o\u015bci\u0105 w innych utworach.<\/p>\n\n\n\n Dla czytelnik\u00f3w oczekuj\u0105cych dynamicznej akcji i jednoznacznego horroru mo\u017ce by\u0107 to lektura do\u015b\u0107 mocno frustruj\u0105ca. Dla tych jednak, kt\u00f3rzy ceni\u0105 powoln\u0105 narracj\u0119, historyczn\u0105 immersj\u0119 i filozoficzne pytania o natur\u0119 z\u0142a \u2014 Fevre Dream<\/em> mo\u017ce si\u0119 wyda\u0107 fascynuj\u0105cym, cho\u0107 niepozbawionym wad, rejsem w g\u0142\u0105b ameryka\u0144skiego mroku.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Rejs ku ciemno\u015bci Akcja Ostatniego rejsu \u201eFevre Dream\u201d rozgrywa si\u0119 w latach 50. XIX wieku na rzece Missisipi i koncentruje si\u0119 na losach Abnera Marsha, kapitana parowca marz\u0105cego o posiadaniu najszybszej i najbardziej okaza\u0142ej jednostki rzecznej na Po\u0142udniu. Jego ambicje staj\u0105 si\u0119 mo\u017cliwe do realizacji dzi\u0119ki tajemniczemu i niezwykle zamo\u017cnemu Joshua Yorkowi, kt\u00f3ry finansuje budow\u0119…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":784,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_eb_attr":"","footnotes":""},"categories":[7,1],"tags":[],"class_list":["post-782","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-mian-page","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pachnacecynamonem.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/782","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pachnacecynamonem.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pachnacecynamonem.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pachnacecynamonem.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pachnacecynamonem.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=782"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/pachnacecynamonem.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/782\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":785,"href":"https:\/\/pachnacecynamonem.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/782\/revisions\/785"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pachnacecynamonem.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/784"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pachnacecynamonem.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=782"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pachnacecynamonem.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=782"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pachnacecynamonem.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=782"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}Wampiry na Missisipi: gatunkowa hybryda<\/h3>\n\n\n\n
Parowiec jako fetysz narracyjny<\/h3>\n\n\n\n
Wampir jako figura etyczna<\/h3>\n\n\n\n
Antagonista bez motywacji<\/h3>\n\n\n\n
Historia, rasizm i niewygodny realizm<\/h3>\n\n\n\n
Wnioski: niedoskona\u0142y cho\u0107 maj\u0105cy swoje momenty<\/h3>\n\n\n\n